Dit portaal werkt voor & door studenten. Heb je recent een examen gemaakt? Help je medestudenten en stuur je vragen in!
Examenjaren TimelineAlle jaren getoond
Examenjaar 2021-2022
1ste Semester1 item
Examen Vragen
Geen datum
Bos- en natuurbeleid
Examen 2021-2022
Het examen bestaat uit 1 vraag uit elk van de onderstaande 5 thema's (2 punten per vraag).
Algemeen: Inleiding & beleidsevaluatie
- Geef de voornaamste bronnen van EU-recht.
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
- Verdragen (primaire wetgeving) en strategieën (niet-bindend)
- Verordeningen (rechtstreeks van toepassing in alle lidstaten)
- Richtlijnen (moeten binnen een bepaalde termijn omgezet worden in nationale/regionale wetgeving)
- Geef de voornaamste bronnen van het Belgisch en Vlaams recht.
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
- Wet (federaal niveau)
- Decreet / Ordonnantie (gewestelijk/gemeenschappelijk niveau)
- Uitvoeringsbesluiten: Koninklijk Besluit (KB), Besluit van de Vlaamse Regering (BVR), Ministerieel Besluit (MB)
- Lokale reglementen: Provinciaal reglement, gemeentereglement
- Je voert een fitnesscheck uit van de Vogel- en Habitatrichtlijn. Welke criteria evalueer je?
- Je voert een fitnesscheck uit van de Europese Verordening Invasieve Exoten. Welke criteria evalueer je?
- Pas de beleidscyclus toe op de totstandkoming en uitvoering van de Vogelrichtlijn.
- Welke types beleidsinstrumenten kan een overheid inzetten om beleid uit te voeren?
Internationaal & Europees beleid
- Bespreek de verschillen en gelijkenissen tussen de Ramsar-conventie en de Werelderfgoedconventie.
- Hoe verhouden de Conventie van Bern en de Habitatrichtlijn zich ten opzichte van elkaar?
- Hoe verhouden de EU-verordening Invasieve Exoten en de Ballastwaterconventie zich tot elkaar?
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
- Beide instrumenten focussen op het voorkomen en beperken van biologische invasies via menselijke vectoren (lozen van ballastwater kan uitheemse organismen introduceren).
- Verschil: De Ballastwaterconventie focust procesmatig en preventief op de vector (behandeling van scheepswater) zonder soortspecifieke lijsten. De EU-verordening werkt met een concrete lijst van zorgwekkende invasieve uitheemse soorten (de Unielijst) met specifieke verbodsbepalingen en beheerplichten.
- Wat zijn de belangrijkste verschillen tussen de Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn? Wat zijn de verschillen inzake rapportageverplichtingen?
- Hoe wordt een beleidsvoorstel van de Europese Commissie behandeld en welk wetgevend proces doorloopt het alvorens tot uitvoering te komen?
Vlaams beleid
- Wat waren de voornaamste drijfveren voor het Wijzigingsdecreet van 2014?
- Welke documenten en wetgeving uit het Vlaamse natuurbeleid van vóór het Natuurdecreet (1997) zijn vandaag nog steeds van kracht?
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
- Bermdecreet (verbod op pesticidengebruik, verbod op klepelmaaiers, strikte maaidata)
- Duinendecreet (bescherming van circa 1000 ha duingebieden tegen verstedelijking/verkaveling in woongebieden)
- Overloop de historische evolutie van het Belgische en Vlaamse bosbeleid. Waarin verschilde dit historisch gezien van het natuurbeleid?
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
Het voormalige Boswetboek was hoofdzakelijk economisch en houtproductiegericht van aard. Het Bosdecreet (1990) bracht een verschuiving teweeg naar multifunctionaliteit en ecologische functies. Het Natuurdecreet focuste vanaf het begin primair op ecologie en biodiversiteit. Met het Wijzigingsdecreet (2014) werd het Bosdecreet grotendeels geïntegreerd in het Natuurdecreet (geharmoniseerde beheerplanning).
Financiële & informatieve instrumenten & participatie
- Geef een overzicht van de financiële instrumenten die ingezet kunnen worden voor het behoud en de uitbreiding van het bosareaal in Vlaanderen.
- Geef voorbeelden van regulatieve, informatieve en financiële instrumenten binnen het beleid (zowel positief stimulerend als restrictief/negatief sanctionerend).
- Wat is het verschil tussen boscertificering via FSC en PEFC?
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
- FSC (Forest Stewardship Council): Bottom-up initiatief gegroeid uit een samenwerking van ngo's/milieuverenigingen en de houtverwerkende industrie naar aanleiding van mislukte boycots van tropisch hout. Hanteert internationaal strikte sociale en ecologische minimumnormen.
- PEFC (Programme for the Endorsement of Forest Certification): Top-down initiatief gestart door boseigenaars en de houtsector door het bundelen en wederzijds erkennen van nationale standaarden. Vaak minder streng, historisch gericht op Europese kleinschalige boseigenaars (inmiddels mondiaal actief).
- Bespreek de concepten groene taxonomie en natural capital accounting.
- Welke participatievormen bestaan er en hoe zijn deze visies historisch geëvolueerd?
- Wat is de impact van de flexibele mechanismen uit het Kyoto-protocol (zoals het Clean Development Mechanism) op het globale Zuiden?
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
Bespreek o.a. de problematiek van 'carbon colonialism': ontwikkelde industrielanden kopen emissiereducties af zonder zelf wezenlijk te reduceren. Wanneer er grootschalige herbebossingsprojecten in ontwikkelingslanden plaatsvinden, leidt dit geregeld tot landconflicten, ontruiming van landbouwgronden van lokale gemeenschappen en inkomens- of voedselverlies voor de inheemse bevolking.
Uit de media
- De Standaard (21/12/2021): "De stikstofcrisis is een natuurcrisis. We betalen de prijs van jarenlange verwaarlozing. En Europa zal er ons niet mee weg laten komen."
- Leg het verband met de Europese Vogel- en Habitatrichtlijn (o.a. passende beoordeling, artikel 6 Habitatrichtlijn).
- De Morgen (18/11/2021): "De Europese Commissie wil strengere importregels om ontbossing tegen te gaan."
- Bespreek de achterliggende instrumenten en het beleidskader rond geïmporteerde ontbossing (EU Deforestation Regulation / FLEGT).
- De Standaard (03/01/2022): "Al weken werd uitgekeken naar de Europese beslissing over de vraag of investeringen in kernenergie en aardgas een groene stempel konden krijgen."
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
Duid de context: EU Groene Taxonomie-verordening, criteria voor duurzame investeringen, het voorkomen van 'greenwashing' en het politieke proces rond de gedelegeerde handelingen voor transitie-energiebronnen.
- De Waddenzee dreigt geschrapt te worden van de UNESCO Werelderfgoedlijst. Waarom is dit het geval en wie neemt deze beslissing?
- Welke beleidsmaatregelen en strategieën plant de Europese Commissie om ontbossing wereldwijd aan te pakken?
- De Standaard (29/12/2020): "Beschermingsprogramma’s voor de bever of de boomkikker wierpen vruchten af, maar voor de wilde hamster wil het maar niet lukken."
👁️ Klik om verborgen antwoord / sectie te tonen
- De hamster is afhankelijk van intensief akkerbouwgebied waar grondgebruik en oogstmethoden direct interfereren met zijn levenscyclus.
- Behoudsmaatregelen vergen 'intensive care' (hoge investering/kost per individu) en zijn sterk afhankelijk van vrijwillige beheerovereenkomsten met landbouwers, die vaak te gefragmenteerd of onvoldoende bindend zijn om een levensvatbare populatie te herstellen.
Examenjaar 2020-2021
1ste Semester1 item
Examen Vragen
Geen datum
Bos- en natuurbeleid
Examen 2020-2021
Examenvragen:
- Leg de mitigation hierarchy uit.
- Bijvraag: Denk je dat dit een goed systeem is?
- Leg de verschillende soorten rechtsbronnen in de Europese Unie uit.
- Wat is de Conventie van Bern?
- Bijvraag: Wat is de meerwaarde dat deze conventie op pan-Europees niveau is opgesteld en niet louter op EU-niveau?
- Hoe is Natura 2000 ontstaan?
- Bijvragen: Wat waren de drie redenen voor het Milieubeleids- en Regionaal Overlegcomité Antwerpen (MROA) in 1999? Wat was hierin een belangrijk sleutelmoment? (Deurganckdok)
- Vraag over een nieuwsartikel: Er zijn twee soorten waar een soortenbeschermingsprogramma voor is opgesteld en dat loopt heel succesvol. Waarom is er daarentegen zoveel commentaar op het soortenbeschermingsprogramma van de hamster en waarom loopt dit niet zo vlot?
- Leg aan de hand van de beleidscyclus uit hoe het Vlaams Ecologisch Netwerk (VEN) is ontstaan.
Voorbeeldvragen van de professor:
Elk examen bevat 5 thema's/titels, met onder elk thema 1 vraag (2 punten per vraag):
- Beleid (inleiding en beleidsevaluatie): Hoe geraakte de internationale houthandel op de Europese beleidsagenda? Leg uit aan de hand van het barrièremodel.
- Internationaal en Europees beleid: Welke protocollen vallen onder de Conventie inzake Biologische Diversiteit (CBD)? Situeer deze.
- Vlaams beleid: Welke elementen van de Wet op het natuurbehoud (1973) zijn vandaag nog steeds van kracht? Bespreek.
- Financiële en informatieve instrumenten en participatie: Hoe organiseer je participatie in een buurt waar geen initiële interesse is in participatie? Illustreer met mogelijke activiteiten.
- Uit de media: De Standaard (27/11/2017): "Onder het huidige systeem kan iedereen van wie de rechten worden aangetast door een bouwproject administratief beroep aantekenen tegen de vergunning." Naar welke wetgeving wordt hier gerefereerd?